Bài đăng

Hiển thị các bài đăng có nhãn Các nhà Toán học

Tiến sĩ toán học đầu tiên của Việt Nam là ai ?

Hình ảnh
AI LÀ TIẾN SĨ TOÁN HỌC ĐẦU TIÊN CỦA VIỆT NAM? Có nhiều người cho rằng Phạm Tỉnh Quát là người Việt Nam đầu tiên bảo vệ luận án tiến sĩ toán học . Họ cho rằng ông cùng bảo vệ tiến sĩ quốc gia (Doctor d’Etat) ở Paris năm 1948 với Lê Văn Thiêm và ông Quát bảo vệ trước ông Thiêm vài tháng. Vậy có thật là Phạm Tỉnh Quát là người Việt Nam đầu tiên có học vị tiến sĩ toán học hay không? Tuy nhiên, theo các thông tin trên Wikipedia, Lê Văn Thiêm đã bảo vệ luận án tiến sĩ tại Đức khoảng 1944-1945. Nhưng những thông tin này chứa đựng nhiều mâu thuẫn. Ông Thiêm coi nhà toán học Phần Lan Nevanlinna là thầy của mình, nhưng trong thời gian đó ông Nevanlinna không ở Đức. Điều này đặt ra một câu hỏi lớn về tính xác thực của thông tin trên Wikipedia. Tháng 12-2008 có hai giáo sư H. Esnault và E. Viehweg từ ĐH Essen, Đức, đến thăm Việt Nam. Khi làm việc với Viện Toán học, họ rất ngạc nhiên và ấn tượng về cuộc đời và sự nghiệp của GS Lê Văn Thiêm. Trở về nước, sau rất nhiều nỗ lực tìm hiểu, họ đã nhận đ...

Nhà toán học đầu tiên của Việt Nam là ai ? Tiểu sử của ông ?

Hình ảnh
Việt Nam từ cổ chí kim đã có rất nhiều nhân tài toán học. Nhiều giai thoại về họ cũng được lưu truyền đến ngày nay. Vậy ai là nhà toán học đầu tiên của Việt Nam? Người được coi là nhà toán học đầu tiên trong lịch sử của Việt Nam là VŨ HỮU . Vũ Hữu sinh năm 1437 và mất năm 1530. Ông là một nhà toán học và cũng là một danh thần dưới các triều vua Lê Thánh Tông, Lê Hiến Tông. Ông người làng Mộ Trạch, xã Tân Hồng, huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương ngày nay. Công trình toán học ông để lại cho hậu thế nổi bật là "Lập Thành Toán Pháp". Lập thành toán pháp bao gồm những kiến thức cơ bản về hình học và số học, hướng dẫn cách đo lường ruộng đất theo các đơn vị mẫu, sào, thước, tấc của nước ta, tính toán các công trình xây dựng, kiến trúc, đào đắp kênh mương, đê điều,... Vũ Hữu là một thần đồng toán học Vũ Hữu đỗ Hoàng giáp (tức Tiến sĩ) cùng khoa với Lương Thế Vinh khoa thi năm Quý Mùi (1463) đời vua Lê Thánh Tông ( Vì vậy , có nhiều tài liệu xếp Vũ Hữu và Lương Thế Vinh ngang hàng...

Michael Atiyah khẳng định đã chứng minh được giả thuyết Riemann

Hình ảnh
Ngày 24/9/2018, Michael Atiyah - người từng giành 2 giải thưởng danh giá nhất của Toán học là huy chương Fields và giải thưởng Abel và là một trong những nhà toán học hàng đầu thế giới - đã trình bày cách chứng minh giả thuyết Riemann trong một diễn đàn ở nước Đức. Giả thuyết Riemann là một trong 7 bài toán thiên niên kỉ của viện Toán Clay, bài toán thách thức nhân loại 160 năm qua. Ông sẽ nhận được giải thưởng trị giá 1 triệu USD nếu lời giải của ông được công nhận là đúng. Ông đã lên sân khấu của Diễn đàn Heidelberg Laureate ở Đức để trình bày công trình nghiên cứu của mình. Cách giải của Atiyah sẽ cần được các nhà toán học khác xác minh lại, sau đó được xuất bản trước khi nó được chấp nhận hoàn toàn và nhận được giải thưởng 1 triệu đô la từ Viện Toán học Clay của Cambridge. Atiyah đã sử dụng một “phương pháp tiếp cận hoàn toàn mới” để giải quyết vấn đề. Ông cho rằng mình đã giải được nó. Markus Possel – nhà vật lý thiên văn học ở Heidelberg, Đức – đã phát trực tiếp bài giảng của A...

Georg Cantor - người chế ngự vô cực

Hình ảnh
MATHVN xin giới thiệu bài viết rất hay của TS. Lê Quang Ánh , trình bày một số nghịch lý về vô cực (nghịch lý Zeno, nghịch lý Galileo, nghịch lý Hilbert) và những đóng góp của nhà toán học Georg Cantor trong việc giải thích, chứng minh và mở rộng hiểu biết về vô cực, cùng những gian khổ ông phải vượt qua để đạt đến chân lý. Trước Cantor, vấn đề vô cực chưa được hiểu một cách đầy đủ và có hệ thống. Nó là nguồn gốc của nhiều nghịch lý và sự nhầm lẫn (confusion). Các nhà Thần học thường dùng ý niệm vô cực (vô tận) trong những phép ẩn dụ (metaphor). Cantor là người đầu tiên đã đưa ra được giải thích hợp lý, chính xác và có hệ thống về khái niệm này. Trong phần đầu của bài này chúng tôi sẽ trình bày một số nghịch lý về vô cực nổi tiếng, sau đó sẽ trình bày những kiến thức đôt phá của Cantor về vô cực cùng là những khó khăn ông phải vượt qua để đạt được chân lý. Đầy đủ bài viết dài 17 trang, bạn đọc xem trực tiếp trong các ảnh hoặc file PDF cuối bài. [post_ads] Xem bài viết dưới định dạng P...

Ngô Thúc Lanh - Thầy của các thầy ngành sư phạm Toán

Hình ảnh
Ngô Thúc Lanh là một giáo sư đầu ngành ở khoa Toán – Tin trường ĐH Sư phạm Hà Nội, nhưng ông chỉ khiêm tốn nhận mình là người dạy toán chứ không phải nhà toán học. Nhiều người cứ nghĩ ông ít nhiều có ảnh hưởng tới người cháu họ nổi tiếng - GS Ngô Bảo Châu , song kỳ thực con đường đi của họ “chẳng liên quan gì đến nhau”. Giáo sư Ngô Thúc Lanh Gia đình có truyền thống dạy học Giáo sư Ngô Thúc Lanh đang sống trong một không gian tĩnh lặng tại một căn hộ chung cư ở khu đô thị Trung Hoà, Hà Nội. Khách đến chơi nhà có thể nhận thấy gia phong của một gia đình trí thức Hà Nội xưa vẫn được lưu giữ trong căn hộ hiện đại này. Ngồi vừa ấm chỗ, cậu học trò vừa nãy mở cửa cho chúng tôi bước vào phòng giáo sư với khay nước trên tay. Cậu khẽ khàng đặt khay nước trên bàn rồi cất tiếng mời ông và khách. Một lát sau, cậu bước vào khoanh hai tay, đầu hơi cúi xuống: “Thưa ông, cháu đi học ạ”, đoạn quay sang chào chúng tôi rồi bước ra ngoài. Giáo sư giới thiệu: “Cháu ngoại tôi, đan...

Người Việt làm Toán "chạy" gần hết sang Mỹ

Hình ảnh
Trong khi đội ngũ làm toán của nước ta đang thiếu những người giỏi thì hơn một nửa những người làm toán giỏi đang ở nước ngoài, trong đó phần lớn là ở Mỹ. Nước Mỹ, tất nhiên, không chỉ thu hút nhân tài người Việt mà còn thu hút nhân tài ở khắp thế giới. Những chia sẻ dưới đây của các nhà khoa học và cựu du học sinh ở Mỹ sẽ làm sáng tỏ phần nào nguyên nhân. Những "tên tuổi" về toán học tập trung ở Mỹ GS Lê Tự Quốc Thắng. Nước Mỹ vốn nổi tiếng là "vùng trũng" thu hút nhân tài. Ngành khoa học cơ bản như Toán học hiển nhiên được chú trọng. GS Ngô Bảo Châu, mặc dù đã có thời gian học và làm việc 15 năm ở Pháp, vẫn chọn Mỹ là nơi dừng chân. Những người Việt ở nước ngoài làm toán chuyên nghiệp ước tính trên 100 người, trong đó phần lớn tập trung ở Mỹ. Những người Việt làm toán có tiếng ở Mỹ có thể kể đến: GS Vũ Hà Văn (ĐH Rutgers), GS Dương Hồng Phong (ĐH Columbia), GS Đào Hải Long (ĐH Kansas), Lê Hải An (ĐH Utah), GS Lê Tự Quốc Thắng (Viện công nghệ Georgia, Atl...

Giáo sư Ngô Bảo Châu và tình yêu với sách

Hình ảnh
“Sách là người bạn đặc biệt, lúc nào cũng sẵn sàng mở lòng với ta. Khi ta dọn nhà, bạn đi theo ta. Lúc nào bạn cũng đợi ta ở trên kệ sách”. Giáo sư Ngô Bảo Châu già nh giải Fields 2010 Xin trân trọng đăng bài của GS Ngô Bảo Châu viết theo yêu cầu của bà Muller-Marin - đại diện của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hoá của Liên hợp quốc (UNESCO) tại Việt Nam cho Triển lãm Hồ Chí Minh và học tập suốt đời. Triển lãm đang diễn ra tại Hà Nội. Các đại biểu tham quan Triển lãm Hồ Chí Minh và học tập suốt đời Vì lý do công việc, tôi hay phải dọn nhà. Cứ mỗi lần lại phải mất một vài tháng thì ngôi nhà mới xa lạ mới trở nên thân thuộc. Tôi để ý thấy thời điểm mà sự thân thuộc tăng đột biến là thời điểm khi tôi lấy sách từ trong thùng mang xếp lên kệ. Lúc xếp sách lên kệ là lúc quá khứ của ta ùa vào không gian của hiện tại. Tôi có rất nhiều sách. Có sách đã đọc, có sách đã đọc vài lần, có sách đọc một nửa, còn có quyển mới chỉ đọc vài trang. Nhưng mất quyển sách nào là tô...

Ngô Bảo Châu sẽ đoạt ba giải "Nobel Toán học"?

Hình ảnh
Có lẽ ít người biết rằng, ngoài giải thưởng Fields danh giá, được ví với giải "Nobel Toán học", còn 2 giải thưởng khác trong lĩnh vực này cũng danh giá không kém: Đó là giải thưởng Wolf và giải thưởng Abel.  Do không có giải Nobel cho các nhà Toán học nên bộ 3 giải Wolf Prize, Abel Prize và Fields Medal đều được xem là giải “Nobel Toán học”. GS Ngô Bảo Châu trước "cú ăn ba" lịch sử? GS Ngô Bảo Châu của Việt Nam sau khi chinh phục giải thưởng Fields , hoàn toàn có thể tiếp tục đạt được 2 giải thưởng còn lại trong năm 2010 này. 1. Giải Wolf cho Toán học Wolf Prize là một bộ giải thưởng được trao bởi Quỹ Wolf (Wolf Foundation), bắt đầu từ năm 1978 cho các nhà khoa học và các nghệ sĩ. Giải Wolf hầu hết được trao hàng năm, hoặc đôi khi 2 năm một lần, dành cho 6 hạng mục: Nông nghiệp, Hóa học, Toán học, Y học, Vật lý và Nghệ thuật. Giải Wolf cho Nghệ thuật được xoay vòng giữa 4 lĩnh vực: kiến trúc, âm nhạc, hội họa và điêu khắc. Người được trao giải Wolf...

Lê Văn Thiêm - Tiến sĩ Toán học đầu tiên của Việt Nam

Hình ảnh
Lê Văn Thiêm là tiến sĩ toán học đầu tiên của nước ta, ông trở thành Chủ tịch đầu tiên của Hội Toán học Việt Nam và Viện trưởng đầu tiên của Viện Toán học. Công trình toán học đạt trình độ quốc tế Từ đời nhà Lê, Lương Thế Vinh đã viết Đại thành toán pháp , Vũ Hữu viết Lập thành toán pháp nhằm hệ thống hoá những thành tựu hình học và số học của phương Đông thời ấy. Tuy nhiên, suốt mấy trăm năm sau đó, do không được tiếp xúc với những thành tựu toán học tiên tiến của phương Tây, kiến thức toán học của các cụ đồ nho thật quá sơ sài! GS Lê Văn Thiêm (giữa), GS Nguyễn Đình Trí (trái) và GS Lê Dũng Tráng. Thời thuộc Pháp, một số người Việt Nam ưu tú như Nguyễn Xiển, Hoàng Xuân Hãn, Tạ Quang Bửu, Nguyễn Thúc Hào... đã sang Pháp học toán cao cấp, rồi trở về nước dạy toán ở bậc trung học và đại học. Song phải đến Lê Văn Thiêm thì nước ta mới có nhà toán học thực thụ nghĩa là người có công trình nghiên cứu toán học đạt trình độ ...

4 nhà Toán học được trao huy chương Fields 2010

Hình ảnh
Danh sách 4 nhà Toán học được trao huy chương Fields 2010 (Fields Medal 2010) gồm có: Elon Lindenstrauss (Israel), Stanislav Smirnov (Nga), Cedric Villani (Pháp) và Ngô Bảo Châu (Việt Nam & Pháp). [Như vậy, năm nay nước Pháp có tới 2 công dân đoạt Fields Medal]. Dưới đây là đôi nét sơ lược về cuộc đời khoa học của 4 thiên tài này. 1. Cédric Villani (37 tuổi, Pháp) Bảo vệ luận án tiến sĩ tại: Đại học Lyon (1998) Người hướng dẫn: Pierre-Louis Lions (Huy chương Fields 1994) Hiện tại làm việc tại Viện nghiên cứu Henri Poincaré Giải thưởng: Herbrand Prize (2007), EMS Prize (2008), Fermat Prize (2009) Cédric Villani Cédric Villani sinh năm 1973 tại Brive-la-Gaillarde, Pháp. Villani theo học Toán tại Đại học Lyon và nhận bằng Tiến sĩ tại đây vào năm 1998 với những nghiên cứu về Phương trình Boltzmann và Lý thuyết động lực. Người hướng dẫn của Villani chính là Giáo sư Pierre-Louis Lions (Huy chương Fields năm 1994). Lĩnh vực nghiên cứu của Cédric Villani là Phương trình vi phân, Ph...

Ngô Bảo Châu và vận mệnh Toán học Việt Nam 10 năm tới

Hình ảnh
Sau bốn thập kỷ hoạt động nghiên cứu và đào tạo, giáo sư Hà Huy Khoái và viện Toán của ông lần đầu cảm nhận được rõ rệt rằng, dường như đang mở ra một “giai đoạn mới” cho các nhà nghiên cứu ngành toán trong nước, đặc biệt là khi người học trò xuất sắc của ông – Giáo sư Ngô Bảo Châu, trở thành ứng viên số một của giải thưởng Fields danh giá. Nhân sự kiện này, giáo sư Hà Huy Khoái đã dành thời gian trò chuyện với phóng viên báo Sài Gòn Tiếp Thị. Lý giải “hiện tượng Ngô Bảo Châu” Được biết, nhiều năm qua giáo sư thường xuyên tham gia giảng dạy đội tuyển Olympic toán của Việt Nam mà trong đó Ngô Bảo Châu là một trong những thành viên. Bây giờ, Ngô Bảo Châu đã là một tên tuổi lớn của toán học Việt Nam và toán học thế giới. Giáo sư lý giải như thế nào về “hiện tượng Ngô Bảo Châu”? Tôi có dạy một số buổi ở đội tuyển của Ngô Bảo Châu trước khi lên đường đi thi Olympic toán quốc tế khi Châu còn học phổ thông. Đó là một người tài năng xuất chúng, một người đặc biệt kiên trì, có ý ch...

Lê Tuấn Hoa vào Hội đồng Toán học Thế giới

Hình ảnh
Phiên họp Đại Hội đồng của Liên Đoàn toán học thế giới (IMU- International Mathematical Union) đã kết thúc ngày hôm nay, sau 2 ngày làm việc tại Bangalor, Ấn Độ. Đại hội toán học thế giới (ICM- Interrnational Congress of Mathematicians) sẽ diễn ra tại Hyderabad từ ngày 19- 27/8 là sự kiện trọng đại, nơi sẽ trao giải Fields trong phiên khai mạc, và sau đó là các báo cáo chuyên môn. Còn Đại Hội đồng có nhiệm vụ giải quyết các vấn đề về tổ chức, với 20 đề mục công việc khác nhau. Chiều hôm nay, 17/8, Đại Hội đồng đã kết thúc thắng lợi, mặc dù các cuộc bầu cử diễn ra rất thẳng thắn và gay gắt. Lần đầu tiên, Việt Nam có một đại biểu (duy nhất) tham gia Đại Hội đồng. Đó là GS. TS Lê Tuấn Hoa, Chủ tịch Hội toán học Việt Nam, Phó Viện trưởng Viện Toán học Việt Nam. GS Lê Tuấn Hoa Trong phiên họp ngày 17, ngoài việc thông qua các nghị quyết và kết nạp các hội viên mới, công việc quan trọng nhất là là bầu Ban chấp hành IMU (Executive Committee- EC) có 10 thành viên. Kết quả như sau: Ch...